Những điều cần biết về tiêm chủng

1. Lịch sử phát triển của vắc xin

  • Thế kỷ thứ VII, một số phật tử Ấn Độ đã tự uống nọc rắn để tự tạo miễn dịch và không bị chết sau khi bị rắn cắn.
  • Thế kỷ XVI, những người thuộc đạo Bà La Môn ở Ấn Độ đã lấy mủ từ những vết đậu mùa đã khô đưa vào da của bệnh nhân để gây miễn dịch chống lại bệnh.
  • Thế kỷ XVII, tại Trung Quốc đã thực hiện chống lại bệnh đậu mùa bằng nhiều phương pháp dân gian khác nhau.

Dr. Edward Jenner
(1749- 1823)

  • Năm 1774, Jesty- một người nông dân Anh đã lấy dịch từ mụn mủ của bò bị bệnh để tiêm cho vợ và 2 con trai.
  • Năm 1796, Người tìm ra nguyên lý sử dụng vắc xin đầu tiên là Bác sĩ người Anh- Edward Jenner, sau khi ông tiêm cho bé trai 8 tuổi vảy vi rút đậu bò để phòng bệnh đậu mùa.
  • Vào năm 1798 vắc xin chủng ngừa bệnh đậu mùa đầu tiên đã được công bố.

Dr. Edward Jenner
(1749- 1823)

  • Từ giữa đến cuối thế kỷ XIX, Pasteur đã phát hiện ra cách chế tạo vắc xin từ các vi sinh vật bị suy yếu. Ông là người đầu tiên chế tạo ra các vắc xin phòng bệnh dịch tả, bệnh than và bệnh dại.
  • Thế kỷ XIX, XX: các nhà khoa học đã áp dụng nguyên lý của Jenner và Pasteur để phát triển các loại vắc xin: bại liệt, ho gà, sởi…

2. Định nghĩa về vắc xin

Vắc xin là chế phẩm chứa kháng nguyên dùng để tạo miễn dịch đặc hiệu CHỦ ĐỘNG, nhằm tăng sức đề kháng của cơ thể đối với một hoặc một số tác nhân gây bệnh cụ thể.

Miễn dịch chủ động miễn dịch thụ động


Vắc xin được đưa vào cơ thể bằng nhiều con đường khác nhau:

  • Phương pháp cổ điển là chủng ( vắc xin đậu mùa, lao).
  • Đường tiêm ( tiêm bắp, tiêm trong da, tiêm dưới da): hầu hết các loại vắc xin
  • Đường uống ( Rota, Bại liệt)
  • Đường mũi (Vắc xin Cúm- Sử dụng ở nước ngoài)

Một số phương pháp sử dụng vắc xin

3. Tầm quan trọng của vắc xin

Số liệu do CDC báo cáo dịch Sởi bắt đầu bùng phát tại Mỹ vào năm 2018.

GAFO – Trường hợp Bại liệt đầu tiên tại Papua New Guinea (2018)  

4. Thực trạng

  • Một số “sai lầm trong nhận thức” dẫn đến giảm tỷ lệ tiêm chủng, gia tăng tỷ lệ các bệnh truyền nhiễm có thể dự phòng bằng vắc xin.
  • Những khoảng trống về tiêm vắc xin ở cấp địa phương vẫn là “cánh cửa đang mở” cho bệnh truyền nhiễm tiếp tục tấn công vào cộng đồng

Trên Thế giới:

  • WHO kêu gọi mọi người chung tay đẩy lùi bệnh Sởi.
  • Sự hỗ trợ tích cực của Chính phủ về các hoạt động tiêm chủng.
  • Truyền thông củng cố niềm tin của người dân vào tiêm vắc-xin và bảo vệ sức khoẻ.
  • Lắng nghe, trả lời những lo lắng và phản ứng của người dân với bất kỳ sự kiện sức khỏe nào có thể liên quan đến an toàn vắc xin.

Tại Việt Nam:

5. Lợi ích kinh tế của tiêm chủng

Tiết kiệm hàng nghìn tỷ đồng mỗi năm cho các chi phí chăm sóc y tế

Lợi ích về sức khỏe

  • Giảm tỷ lệ mắc bệnh và mức độ trầm trọng của bệnh
  • Gia tăng tuổi thọ
  • Phòng ngừa một số bệnh ung thư: Vắc xin Viêm gan B, ngừa ung thư cổ tử cung do HPV
  • Ngăn chặn và giảm tỷ lệ các chủng kháng KS

Lợi ích về kinh tế hội

  • Công bằng, bình đẳng
  • Tiết kiệm chi phí điều trị và rút ngắn thời gian nằm viện
  • Tăng tỷ lệ trẻ đẻ sống, giảm tỷ lệ sinh
  • Phụ nữ khỏe mạnh hơn

1. https://www.who.int/papuanewguinea/news/detail/24-10-2018-gafo-s-story-png-s-first-case-of-polio-in-a-generation

2. CDC, Live Attenuated Influenza Vaccine [LAIV] (The Nasal Spray Flu Vaccine), https://www.cdc.gov/flu/about/qa/nasalspray.htm

3. Measles Cases in 2019, tại trang web https://www.cdc.gov/measles/cases-outbreaks.html

4. Cost benefit of vaccines in Canada

  • Bs. Giang Tú – Giám Đốc Y Khoa
  • Bs. Trần Thị Lệ Thủy – Phòng Chuyên Môn Y
  • Quản Trọng Quốc Huy – Phòng Chăm Sóc Khách Hàng
  • Trần Thị Thanh Thùy – Ban Sự kiện Truyền Thông